(Minghui.org) 2 Haziran 2026 tarihinde açıklanan bir kararda, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Sırbistan hükümetinin Belgrad merkezli Sırp-Çin Dostluk Derneği'nin (FDH) haklarını ihlal ettiğine karar verdi. Sırp-Çin Dostluk Derneği, yerel Falun Dafa Derneği'dir. Polis daha önce Falun Dafa Derneği'nin Çin'de Falun Dafa'ya (Falun Gong) yönelik devam eden zulüm konusunda farkındalık yaratmayı amaçlayan barışçıl protestolar düzenlemesini yasaklamıştı.
Çin Cumhurbaşkanı'nın 17-18 Haziran 2016 tarihlerinde Sırbistan’a yaptığı resmi ziyaret sırasında, yetkililer, kamu düzenine yönelik potansiyel riskler ve olası karşı gösteriler gerekçesiyle Falun Gong uygulayıcılarının protesto düzenlemesini yasakladı.
AİHM Kararı
FDH, Belgrad'da Falun Gong uygulayıcıları tarafından kurulmuştur; temel misyonu, Çin'de yaşanan zulüm hakkındaki gerçeği ortaya çıkarmak ve dünya çapında milyonlarca takipçisi olan geleneksel manevi uygulama yöntemini tanıtmaktır.
FDH başlangıçta Sırbistan Anayasa Mahkemesi'ne "FDH - Sırbistan" davası açtı, ancak temyiz başvurusu reddedildi. Bunun üzerine yerel Falun Gong uygulayıcıları daha sonra Strasbourg'daki AİHM'ye dava açtı. Hukuki argümanlara göre: Sırp yetkililerinin, söz konusu protestoların gerçek bir tehdit oluşturduğunu kanıtlayan somut delilleri yoktu. Muhaliflerin olay yerinde toplanma olasılığı, barışçıl bir toplanmayı yasaklamak için yeterli bir gerekçe değildi.
AİHM bu argümanı kabul etti ve Sırbistan'ın, barışçıl toplanma özgürlüğünü koruyan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 11. maddesini ihlal ettiğine hükmetti.
AİHM, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi uyarınca kurulmuş uluslararası bir mahkemedir. Avrupa'daki en yetkili insan hakları yargı organıdır ve kararları imzalayan devletler için yasal olarak bağlayıcıdır.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin 2 Haziran 2026 tarihli "Sırp-Çin Dostluk Derneği FDH - Sırbistan" davasına ilişkin kararın özeti. Mahkeme, Sırbistan'ın Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 11. ve 13. maddelerini ihlal ettiğine karar verdi.
Mahkeme kararının tam metni:
https://hudoc.echr.coe.int/eng#{%22itemid%22:[%22001-250308%22]}
Aşağıda mahkeme kararından bir alıntı yer almaktadır:
Sırp-Çin Dostluk Derneği FDH - Sırbistan davası
(Başvuru no: 54936/20)
Karar
Madde 11 – Barışçıl toplanma özgürlüğü
Çin Devlet Başkanı'nın Sırbistan Cumhuriyeti'ne resmi ziyareti sırasında, Falun Gong’a ve üyelerine Çin Halk Cumhuriyeti'nde uygulandığı iddia edilen zulmü protesto etmek amacıyla başvuran derneğin planlanan kamu gösterilerinin yasaklanması
Kamu güvenliği gerekçesiyle toplanmaları yasaklamadan önce, yerel makamların herhangi bir somut güvenlik değerlendirmesi yaptığına dair bir kanıt bulunmuyor
Karşıt göstericiler arasında çatışma çıkacağı yönündeki iddia edilen risk, varsayımsal nitelikte
Yasaklama kararlarının ifadeleri, karar alma sürecinin somut verilere değil, yalnızca tahmin ve varsayımlara dayandığını gösteriyor
Söz konusu müdahale, "demokratik bir toplumda gerekli” olarak değerlendirilemez
Madde 13 (Madde 11 ile bağlantılı olarak): Etkili bir iç hukuk yolunun bulunmaması. İdari ihtilaflar ve anayasal temyiz süreçleri sonradan ele alınma niteliğindedir
Falun Dafa Derneği Sözcüsü: Her AB Vatandaşı Temel Haklara Sahip Olmalı
Sırbistan Falun Dafa Derneği Başkanı Dejan Markovic, "Bu, çok önemli bir karar, her ne kadar 10 yıl sonra gelmiş olsa da. Sırp yetkililer, Falun Gong uygulayıcılarının anayasal haklarını, yani toplanma hakkı ve etkili yasal çözüm yolunu kullanmalarına izin vermeyerek, bu suçu 20'den fazla kez, ülke genelindeki birçok şehirde farklı zamanlarda tekrarladılar.
“Çin'de Falun Gong'a yapılan zulüm konusunda farkındalık yaratmak amacıyla düzenlenecek gelecekteki faaliyetlere müdahale edilmemesini umuyoruz. Bunlar her Avrupa vatandaşının sahip olması gereken temel haklar."
Bugüne kadar, yasa doğrultusunda Falun Dafa uygulayıcıları tarafından duyurulan 20'den fazla kamuya açık toplanma yasaklandı. 2014 yılında dönemin Çin Başbakanı Li Keqiang'ın Sırbistan'ı ziyaretinden bu yana, tüm protestolar benzer şekilde yasaklandı. AB'deki birçok ülkeden sekiz Falun Gong uygulayıcısı yasadışı bir şekilde gözaltına alındı. AB örgütlerinin acil müdahalesiyle serbest bırakıldılar. 2024 yılında Çin Devlet Başkanı Xi Sırbistan'ı ziyaret ettiğinde, yedi yerel uygulayıcı ve destekçileri tekrar gözaltına alındı – bahane olarak “topluma tehdit oluşturdukları” gösterildi, ancak yetkililer bu iddiaları doğrulayacak hiçbir delil sunmadı.
Telif Hakkı © 2026 Minghui.org'a aittir. Her hakkı saklıdır.
